Hội nghị được định kỳ được Liên hợp quốc tổ chức 5 năm một lần kể từ năm 2001, đồng thời là Hội nghị cuối cùng trước cột mốc 2030 – thời điểm các quốc gia cam kết chấm dứt AIDS như một mối đe dọa y tế công cộng. Hội nghị có sự tham dự của lãnh đạo cấp cao Liên hợp quốc, người đứng đầu Nhà nước hoặc Chính phủ, Bộ trưởng phụ trách y tế của 193 quốc gia thành viên, cùng đại diện các tổ chức thuộc hệ thống Liên hợp quốc, các tổ chức quốc tế, khu vực tư nhân, giới khoa học và các tổ chức cộng đồng. Nội dung Hội nghị tập trung rà soát việc thực hiện các cam kết trong Tuyên bố chính trị về HIV/AIDS năm 2021; đánh giá những thành tựu, bài học kinh nghiệm, khó khăn và thách thức trong ứng phó với HIV/AIDS; đồng thời xác định các ưu tiên hợp tác quốc tế trong giai đoạn còn lại đến năm 2030.

Phát biểu tại Hội nghị, Chủ tịch Đại hội đồng Liên hợp quốc, Phó Tổng Thư ký Liên hợp quốc và Giám đốc Điều hành UNAIDS đều nhấn mạnh ý nghĩa đặc biệt của Hội nghị trong việc định hướng các hành động toàn cầu cho 5 năm cuối cùng trước mốc năm 2030; kêu gọi các quốc gia tiếp tục phát huy chủ nghĩa đa phương, duy trì cam kết chính trị, bảo đảm nguồn lực tài chính, tăng cường vai trò của cộng đồng và thúc đẩy ứng dụng các thành tựu khoa học, công nghệ nhằm đẩy nhanh tiến độ chấm dứt đại dịch AIDS.

Trong các phiên thảo luận, các quốc gia và tổ chức quốc tế thống nhất đánh giá rằng mặc dù công tác phòng, chống HIV/AIDS đã đạt được nhiều kết quả quan trọng trong 25 năm qua, thế giới vẫn chưa đạt được các mục tiêu đề ra cho năm 2025 và hiện chưa đi đúng lộ trình để chấm dứt AIDS vào năm 2030. Những thách thức được các đại biểu tập trung thảo luận bao gồm tình trạng suy giảm nguồn tài chính quốc tế cho HIV/AIDS, sự gia tăng áp lực đối với ngân sách quốc gia, bất bình đẳng trong tiếp cận dịch vụ y tế, tình trạng kỳ thị và phân biệt đối xử, cũng như những tác động của biến động kinh tế, chính trị và các cuộc khủng hoảng toàn cầu đối với tính bền vững của chương trình HIV/AIDS. Hội nghị nhấn mạnh yêu cầu tăng cường huy động nguồn lực trong nước kết hợp với duy trì hỗ trợ quốc tế theo hướng ổn định, linh hoạt và phù hợp với nhu cầu của từng quốc gia; mở rộng dư địa tài khóa, tăng cường hợp tác quốc tế và lồng ghép dịch vụ HIV vào hệ thống chăm sóc sức khỏe ban đầu và bao phủ chăm sóc sức khỏe toàn dân. Đồng thời, các đại biểu khẳng định vai trò ngày càng quan trọng của đổi mới sáng tạo, khoa học và công nghệ trong phát triển các biện pháp dự phòng, chẩn đoán và điều trị HIV thế hệ mới; nhấn mạnh việc bảo đảm tiếp cận công bằng đối với các thành tựu khoa học, củng cố vai trò của y tế cộng đồng và tăng cường sự tham gia thực chất của cộng đồng trong hoạch định chính sách, cung cấp dịch vụ và giám sát việc thực hiện các chương trình HIV/AIDS.

Ngày 23/6/2026, Đại hội đồng Liên hợp quốc đã thông qua Nghị quyết A/RES/80/268 ban hành Tuyên bố chính trị về HIV/AIDS với chủ đề “Đoàn kết để chấm dứt AIDS vào năm 2030” (United to End AIDS by 2030). Tuyên bố tái khẳng định quyết tâm chính trị của các quốc gia trong việc chấm dứt AIDS như một mối đe dọa đối với sức khỏe cộng đồng vào cuối năm 2030, đồng thời đề ra các mục tiêu và cam kết cụ thể về huy động 21,9 tỷ USD mỗi năm cho ứng phó HIV tại các quốc gia thu nhập thấp và trung bình; thực hiện mục tiêu 95-95-95; mở rộng các biện pháp dự phòng HIV, trong đó tăng cường tiếp cận dự phòng trước phơi nhiễm (PrEP); thực hiện các mục tiêu 10-10-10 nhằm giảm kỳ thị, phân biệt đối xử và các rào cản pháp lý; tăng cường vai trò của cộng đồng thông qua mục tiêu 30-80-60; đẩy mạnh phòng, chống đồng nhiễm lao/HIV; loại trừ lây truyền HIV từ mẹ sang con; thúc đẩy bình đẳng giới, bảo đảm quyền con người, tăng cường tiếp cận công bằng đối với thuốc, sinh phẩm, công nghệ y tế và các thành tựu nghiên cứu, đồng thời khuyến khích phát triển năng lực sản xuất tại chỗ. Hội nghị cũng thống nhất tổ chức Hội nghị cấp cao tiếp theo vào năm 2031 để rà soát việc thực hiện các cam kết và tiếp tục duy trì cơ chế báo cáo, giám sát định kỳ thông qua UNAIDS và các cơ quan có liên quan của Liên hợp quốc. Kết quả Hội nghị được các quốc gia, các tổ chức quốc tế và mạng lưới cộng đồng đánh giá là bước tiến quan trọng trong việc duy trì cam kết chính trị toàn cầu và tạo cơ sở định hướng cho các chương trình phòng, chống HIV/AIDS trong giai đoạn còn lại đến năm 2030.

Bản Tuyên bố chính trị về HIV/AIDS với chủ đề “Đoàn kết để chấm dứt AIDS vào năm 2030” (United to End AIDS by 2030) chi tiết xem tại mã QR đính kèm: